Các
công nghệ mới giúp chúng ta làm việc trực tuyến, liên lạc với nhau dễ
dàng hơn nhưng chúng cũng tạo điều kiện thuận lợi tương tự cho tội phạm
mạng.
Bài viết này sẽ đưa ra 9 công nghệ trực tuyến được tội phạm mạng thích
khai thác, cùng với một số cách bạn có thể làm để tự bảo vệ mình ở nhà
và ở doanh nghiệp khi sử dụng những công nghệ này.
1. Kết nối băng rộng
Băng rộng ngày càng trở nên phổ biến, nó cung
cấp cho người dùng nhiều lợi ích như tốc độ cao, chi phí thấp và đặc
biệt là “luôn luôn kết nối”. Nhưng những đặc tính đó cũng làm cho nó trở
thành công nghệ hoàn hảo cho hacker khai thác. Có máy tính kết nối mạng
24/7 nghĩa là tội phạm mạng có nhiều cơ hội để ăn cắp dữ liệu, phá hủy
máy tính và thực hiện những hành vi phá hoại khác. Đặc biệt sự xuất hiện
những công nghệ kết nối tốc độ cao mới với kết nối lên tới hàng trăm
Mbps sẽ còn tiềm ẩn nguy cơ lớn hơn nhiều, vì nó cho phép hacker có thể
đưa những file mã độc dung lượng lớn lên mạng và các máy tính chỉ trong
vài giây.
2. Mạng Wi-Fi
Một công nghệ khác cũng trở nên rất phổ biến là Wi-Fi hay mạng không dây
chuẩn 802.11. Với Wi-Fi, mạng gia đình và doanh nghiệp được kết nối
không dây thay vì phải dùng cáp Ethernet. Bên cạnh đó, các điểm truy cập
hotspot tỏa sóng không dây Wifi ở những nơi công cộng, tụ tập đông
người như sân bay, khách sạn, công viên.
Wi-Fi mang lại rất nhiều sự tiện lợi bởi bạn có thể đi đây đó mà vẫn
được kết nối với mạng Inetrnet, nhưng công nghệ này cũng giúp hacker dễ
dàng hơn trong việc thâm nhập vào các hệ thống mạng và máy tính mà thậm
chí khổ chủ không hề hay biết.
Để tăng cường bảo mật, các thiết bị truy cập không dây mới đã sử dụng
công nghệ mã hóa nhưng bạn nên kiểm tra và đảm bảo bạn đang sử dụng công
nghệ mã hóa an toàn như WPA/WPA2/802.11i chứ nếu dùng chuẩn WEP rất dễ
bị “qua mặt”. Bạn có thể sử dụng mạng riêng ảo VPN hay Ipsec để mã hóa
lưu lượng truyền trên mạng nội bộ không dây (wireless LAN). Muốn tìm
hiểu chi tiết về bảo mật Wi-Fi, có thể truy cập trang web
http://www.wardrive.net/.
3. Thiết bị lưu trữ di động (removable
media)
Ổ đĩa mềm gần như đã hoàn toàn bị thay thế bởi
ổ đĩa ghi và đọc CD/DVD, đầu đọc thẻ flash và ổ USB nhưng dù ở dạng
nào, tội phạm mạng vẫn thích thiết bị lưu trữ di động. Nếu tội phạm có
thể tiếp cận vật lý vào máy tính, chúng có thể nhanh chóng và dễ dàng
sao chép các file dữ liệu mà thường không ai hay biết. Các thiết bị lưu
trữ di động như đĩa CD, DVD, ổ USB còn tiềm ẩn nguy cơ bảo mật bởi rất
dễ bị mất.
Bạn có thể sử dụng tính năng Group Policy trong hệ điều hành Vista hay
chỉnh sửa registry trong hệ điều hành XP để vô hiệu việc sử dụng các
thiết bị USB. Bạn cũng có thể sử dụng phần mềm ngăn không cho sử dụng
các thiết bị truy suất qua cổng USB và cổng IEEE1394 hay sử dụng kết nối
không dây BlueTooth.
Nếu lo ngại về việc mất hoặc bị ăn cắp thiết bị lưu trữ di động, bạn có
thể mã hóa dữ liệu trên thiết bị đó, như vậy bạn có thể làm việc với các
dữ liệu đó trên các máy tính khác nhau nhưng kẻ trộm sẽ không truy cập
được vào dữ liệu.
4. Trình duyệt web
Đây không còn là công nghệ mới nhưng vẫn là món “khoái khẩu” với tội
phạm mạng bởi hầu hết mọi người kết nối Internet đều sử dụng trình
duyệt. Quay trở lại thời lướt web dựa trên text, duyệt web là hoạt động
khá an toàn nhưng các trang web ngày nay có nhiều chức năng hơn, nhiều
trang web còn chạy cả chương trình như Javascripts hay Active-X, cho
phép người dùng trải nghiệm các ứng dụng đa phương tiện. Điều đáng ngại
là hacker có thể sử dụng những khả năng trình duyệt này để chạy những
chương trình mã độc trên các máy tính.
Đừng ngây thơ nghĩ rằng vì bạn sử dụng một trình duyệt đặc biệt nào đó,
nên bạn an toàn. Tất cả các trình duyệt web phổ biến đều có lỗ hổng và
có thể bị khai thác. Sử dụng hợp lý các thiết lập của trình duyệt là yếu
tố quan trọng. Nếu bạn vô hiệu hóa tính năng Javascript và Active-X với
hầu hết trang web, như vậy sẽ làm khó cho kẻ tấn công đột nhập vào máy
tính qua trình duyệt nhưng bạn không thể xem nhiều trang web một cách
bình thường. Để hạn chế nguy cơ, một việc quan trọng nên làm là thường
xuyên cài đặt cập nhật bảo mật cho trình duyệt.
5. Thư điện tử và tin nhắn nhanh
Email hiện đã xuất hiện ở mọi nơi. Hầu như ai
dùng máy tính cũng có một hoặc vài địa chỉ email, đó là một trong những
cách liên lạc tiện lợi nhất. Có lẽ không nhất thiết phải gọi điện thoại
hay gửi tin nhắn nhanh (IM - instant messaging) nếu không phải trả lời
ngay lập tức.
Thế nhưng, email cũng có một số đặc tính làm nó trở nên hấp dẫn với tội
phạm mạng. Chúng có thể gửi mail với địa chỉ giả mà rất khó hoặc không
thể khám phá ra nguồn gốc chính xác của các bức thư điện tử đó. Như vậy,
chúng có thể thoải mái gửi thư rác, thư lừa đảo, thư chứa mã độc, khiêu
dâm.
Các chương trình IM cũng có thể tiềm ẩn nguy cơ. Như với email, những
người dùng IM cũng có thể giả vờ là ai đó, và hầu như tất cả các chương
trình tin nhắn nhanh hiện nay đều hỗ trợ gửi tệp, tạo ra phương tiện để
tội phạm đưa phần mềm mã độc lên máy tính.
Một số công nghệ xác thực danh tính người người gửi email như Sender ID
của Microsoft có thể giải quyết được vấn đề giả mạo nhưng chỉ khi tất cả
những người gửi email đều sử dụng công cụ này. Trong khi đó, bạn có thể
tự bảo vệ mình bằng phần mềm lọc thư rác cho phép bạn tạo danh sách
trắng hay danh sách người gửi an toàn hoặc thực hiện những biện pháp như
không kích vào các siêu liên kết trong email, chỉ xem email ở định dạng
chữ (không xem ở định dạng HTML) và không tham gia trao đổi IM hay
chuyển tệp với những người bạn không biết.
6. Truyền thông hợp nhất (Unified
communication)
Truyền thông hợp nhất là xu hướng phổ biến trong môi trường doanh
nghiệp. Các công ty nhận thấy có nhiều lợi ích khi kết hợp email, điện
thoại, IM và các ứng dụng hội nghị để các chương trình này có thể tương
tác được với nhau. Với việc dịch vụ thoại IP (VoIP) dần dần thay thế
dịch vụ điện thoại truyền thống, tất cả những công nghệ truyền thông này
có thể chạy trên cùng một mạng.
Tuy nhiên, điều này cũng có nghĩa là cuộc gọi của bạn cũng gặp rủi ro
tương tự như với dữ liệu. Các gói thoại VoIP có thể bị can thiệp và thậm
chí bị sửa đổi trong quá trình chuyển như với dữ liệu.
Để tự bảo vệ trong thế giới hợp nhất, sử dụng mã hóa để bảo mật những
tài liệu quan trọng, bất kể đó là tài liệu chữ hay âm thanh. Cũng nên
chắc chắn là phần mềm truyền thông hợp nhất được cập nhật thường xuyên
(cùng với hệ điều hành) và sử dụng công nghệ xác thực để kiểm tra những
thông điệp gốc.
7. Các chương trình ngang hàng (P2P)
Cách phổ biến nhất để trao đổi tệp dung lượng lớn nhanh chóng trên mạng
là sử dụng phần mềm P2P và mạng chia sẻ ngang hàng như BitTorrent,
KaZaA, Gnutella, và Napster. Mọi người sử dụng mạng P2P để chia sẻ bản
nhạc và phim vi phạm bản quyền nhưng cũng có thể cho mục đích chính đáng
như chia sẻ phim và ảnh gia đình với bạn bè, người thân.
Tội phạm mạng cũng thích mạng P2P bởi chúng có thể chia sẻ và lừa người
dùng tải mã độc (như chương trình cho phép tội phạm kiểm soát máy tính
của bạn) trong khi bạn nghĩ mình đang tải bài hát. Các mạng ngang hàng
cũng cố gắng dấu tên người dùng nên rất ít khi kẻ xấu bị phát giác. Cách
tốt nhất để tự bảo vệ mình trước các nguy cơ của mạng P2P là không sử
dụng với tất cả mọi người.
8. Thương mại điện tử và ngân hàng trực
tuyến
Giao dịch thương mại qua mạng Internet ngày
càng phổ biến. Mạng là cách thuận tiện để mua những gì chúng ta cần và
có thể nhận hàng tại nhà và thanh toán trực tuyến qua tài khoản ngân
hàng. Tội phạm cũng rất thích xu hướng này bởi nó mạng lại cho chúng
thêm cơ hội để ăn trộm tiền. Chúng có thể can thiệp thông tin giao dịch
mua bán khi lưu chuyển trên mạng, đột nhập vào cơ sở dữ liệu của doanh
nghiệp trực tuyến hay tổ chức tài chính để ăn cắp thông tin, hay thiết
lập những trang thương mại điện tử giả mạo để lừa người dùng cung cấp
thông tin số thẻ tín dụng.
Để tự bảo vệ khi mua sắm hay thanh toán trực tuyến, chỉ thực hiện các
giao dịch đó với những trang web có uy tín và chắc chắn dữ liệu được mã
hóa. Khi truy cập vào các trang web này, nên gõ trực tiếp địa chỉ không
nên kích vào các đường link trong email để vào các trang web đó. Đừng
lưu thông tin thẻ tín dụng lên các trang web, hãy nhập nó mỗi khi đăng
nhập dịch vụ. Nên để ý kỹ những thông báo về thẻ tín dụng và những thông
báo từ ngân hàng.
9. Điện toán di động
Xu hướng điện toán ngày nay là di động. Các thiết bị từ điện thoại, PDA
đến laptop được dùng để lưu dữ liệu quan trọng và kết nối với mạng gia
đình và doanh nghiệp. Cũng vì đặc tính gọn nhẹ, di động nên những thiết
bị này có thể dễ bị mất hay bị đánh cắp, và điều nguy hiểm hơn là dữ
liệu lưu bên trong nó.
Nếu thiết bị đó chứa thông tin cá nhân, đặc biệt
thông tin tài khoản thì tiền của bạn ở ngân hàng có thể bị rủi ro. Nếu
thiết bị đó chưa thông tin khách hàng của công ty, việc mất thiết bị đó
đặt khách hàng của doanh nghiệp vào nguy cơ bị tấn công và cũng làm mất
uy tín của doanh nghiệp.
May mắn là một số cách bảo vệ. Nhiều laptop hiện nay tích hợp TPM
(mô-đul nền tảng tin cậy - Trusted Platform Modules) là chip mã hóa dựa
trên phần cứng làm việc với các công nghệ phần mềm như BitLocker của
Microsoft (có trong một số phiên bản Vista và Server 2008) để mã hóa ổ
cứng và ngăn kẻ trộm có thể đăng nhập hay truy cập vào bất kỳ file nào
bên trong. Ngày càng nhiều laptop được tích hợp phần mềm nhận dạng vân
tay và những biện pháp bảo mật khác như nhận diện khuôn mặt.
- Twitter - phương tiện marketing hữu ích cho doanh nghiệp nhỏ
- Lợi ích của thương mại điện tử
- Ngành bán lẻ sắp bị internet "nuốt chửng"?
- Lên eBay bán hàng qua Mỹ
- E-marketing Việt Nam
- Kinh nghiệm mua bán trên eBay
- Những bước tiến rõ nét của nền TMĐT Việt Nam
- Đua nhau bán hàng online
- Bảo mật thông tin cá nhân tại Việt Nam như 'nhà không khóa'
- Xuất khẩu online - Thế nào cho hiệu quả?
- Thương mại điện tử: Các “đại gia” giẫm đạp lên nhau
- Thương mại điện tử và “bức tường” tâm lý
- Bảo vệ mật khẩu trực tuyến
- Làm sao để kinh doanh có hiệu quả trên Internet?
- Doanh nghiệp nước ngoài lăm le chia 'bánh' TMĐT Việt Nam
- Người dùng Việt ngại tham gia thương mại điện tử vì thư rác
- Dân châu Á mua "từ A đến Z" qua mạng
- Những mẹo nhỏ máy tính - Thương mại điện tử
- Phát triển thương mại điện tử: Một cây làm chẳng nên non...
- 10 quan niệm sai lầm về thương mại điện tử